Деңгейлік тапсырмалар — Химия мектепте

🧪 Индикаторлар, Қышқылдар және Негіздер

А ДЕҢГЕЙІ

Бұл деңгейдегі тапсырмалар тақырыптың негізгі ұғымдарын білуді және оларды қарапайым жағдайларда қолдануды тексеруге арналған.

1-Тапсырма: Сәйкестендіру

Төмендегі ұғымдар мен олардың анықтамаларын (немесе сипаттамаларын) сәйкестендіріңіз.

№	Ұғым	Әріп	Анықтама (Сипаттама)
1	Қышқылдар	А	Сілтілік ортада көк түске боялады
2	Индикаторлар	Ә	Ерітінділердің ортасына байланысты түсін өзгертетін заттар
3	Негіздер	Б	Қышқылдық ортада қызыл түске боялады
4	Лакмус	В	Дәмі қышқыл, құрамында сутек атомы бар (мысалы, $\text{HCl}$ )
5	Фенолфталеин	Г	Дәмі кермек, құрамында $\text{OH}$ тобы бар (мысалы, $\text{NaOH}$ )

1	2	3	4	5

2-Тапсырма: Дұрыс/Бұрыс тұжырымдар

Төмендегі тұжырымдардың дұрыс немесе бұрыс екенін анықтаңыз.

Қышқылдар лакмусты көк түске бояйды. ( $\text{Дұрыс/Бұрыс}$ )
Фенолфталеин бейтарап ортада түссіз болады. ( $\text{Дұрыс/Бұрыс}$ )
Негіздер — құрамында — $\text{OH}$ тобы бар заттар. ( $\text{Дұрыс/Бұрыс}$ )

В ДЕҢГЕЙІ (Түсіну және орташа күрделіліктегі есептер)

Бұл деңгейдегі тапсырмалар ұғымдар арасындағы байланыстарды түсінуді және ақпаратты талдауды талап етеді.

3-Тапсырма: Сұрақтарға жауап беріңіз

Индикатордың түсіне байланысты ерітінді ортасын анықтаңыз.

Ерітінді	Метилоранж түсі	Ортаның түрі (Қышқылдық/Негіздік/Бейтарап)
А	Қызыл
Б	Сары
В	Қызғылт сары

4-Тапсырма: Логикалық сұрақ

Сынауықтағы белгісіз ерітіндінің ортасын анықтау үшін $\text{A, B, C}$ үш индикаторы берілді. Оқушы ерітіндіге тек лакмус индикаторын тамызғанда, ол көк түске айналды.

Бұл ерітіндінің ортасы қандай?
Егер осы ерітіндіге фенолфталеин тамызса, түсі қалай өзгереді (немесе өзгермейді)?

С ДЕҢГЕЙІ (Жоғары, талдау және синтез)

Бұл деңгейдегі тапсырмалар алған білімдерді күрделі жағдайларда қолдануды, жоспар құруды және түсіндіруді қажет етеді.

5-Тапсырма: Эксперименттік жоспарлау

Сізде белгісіз үш сынауық бар. Олардың әрқайсысында: 1) дистилденген су ( $\text{H}_2\text{O}$ ), 2) тұз қышқылы ( $\text{HCl}$ ), 3) натрий гидроксиді ( $\text{NaOH}$ ) ерітінділерінің бірі бар.

Сұрақ: Осы үш ерітіндіні анықтау үшін, сіз тек бір ғана индикаторды қолдана аласыз. Сіз қай индикаторды таңдайсыз (лакмус, фенолфталеин немесе метилоранж)? Таңдауыңызды негіздеңіз және анықтаудың ретін (жоспарын) жазыңыз.

Индикатор таңдау:
Себебі:
Анықтау жоспары:
1-қадам:
2-қадам:
3-қадам:

6-Тапсырма: Түсіндіру

Егер сіз жуғыш ұнтақтың (ұнтақтар негізінен негіздік ортада болады) ерітіндісіне аздап лимон шырынын (қышқылдық орта) қоссаңыз, ерітіндінің жалпы ортасы және оған тамызылған лакмустың түсі қалай өзгеруі мүмкін? Жауабыңызды химиялық ұғымдарды қолданып түсіндіріңіз.